مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612An Investigation of Foundations of Quran’s Reference Status in Critique of Hadiths Based on Seerah of the Infallible (AS) واکاوی مبانی مرجعیت قرآن در نقد حدیث بر پایه سیره معصومان (ع)00faاحمدجمالیدانشگاه قرآن و حدیث قممحمد کاظمرحمان ستایشدانشگاه قرآن و حدیث2019612The main criteria recommended by the Infallibles (AS) to ensure the authenticity of Hadiths is Quran-based critique or comparing Hadith to the Quran. This study, using the descriptive-analytical method, after assessing the status of Quran-based critique of Hadith, enumerates the main roots of a lack of benefiting from the Quran in critique of Hadith. They include “resorting to pretexts and justifications for not accepting the authenticity of this criteria”, “a belief by some Muslims that the Companions (of the Prophet) were just (and trustworthy) which, consequently, leads to the belief that some Hadiths in certain available sources must be correct”, “a wrong assumption about the independent status of Hadith beside the Quran”, “a wrong understanding of the status of attributed Hadith and definite Sunnah”, and “the fear that the credibility of some Hadiths in the available sources may be undermined”. As for the foundations of the Quran’s reference status in critique of Hadiths, the study found, based on examples of comparing Hadiths to the Quran by the Shia Imams (AS), that the majority of the studies conducted on Quran-based critique of Hadiths have lacked a Hadith view and been based on personal views and other sciences. مهمترین معیار مورد توصیه معصومان (ع) جهت احراز اطمینان صدوریِ احادیث، نقد قرآنمحور حدیث یا عرضه حدیث بر قرآن است. این تحقیق، با روش توصیفی ـ تحلیلی، پس از وضعیت‌‌سنجی جایگاه نقد قرآن‌‌محور حدیث، مهمترین ریشه‌های عدم محوریت یا کاربست اندک قرآن در نقد حدیث و استقبال اندک از آن را، «بهانه‌جویی و توجیهتراشی برای عدم پذیرش اصالت این سنجه»، «اعتقاد به عدالت صحابه از سوی عده‌‌ای از مسلمانان و به تبع آن صحیح‌‌انگاری روایات موجود در برخی منابع حدیثی»، «تلقی ناصحیح از جایگاه استقلالی حدیث در کنار قرآن»، «برداشت اشتباه از جایگاه حدیث منسوب و سنت قطعی» و «هراس از تزلزل اعتبار برخی روایات موجود در منابع حدیثی» برمی‌‌شمارد. همچنین در خصوص مبانی مرجعیت قرآن در نقد حدیث، برپایه نمونه‌‌های عرضه احادیث بر قرآن توسط ائمه (ع) به این یافته‌ها منتج شده که غالب مطالعات و پژوهش‌های صورت گرفته پیرامون نقد قرآن‌‌محور حدیث، فارغ از نگاه حدیثی و بر مبنای دیدگاه شخصی و محوریت مبانی سایر علوم انجام شده است. همچنین بر پایه شواهد و مستندات حدیثی، شمولیت معیار عرضه، تخصیص می‌‌خورد و مدلول قرآن در فرایند عرضه، مدلی مرکب از حداقل یکی از نص، ظاهر، اصول و گفتمان قرآن است و نقد سندی و محتواییِ حدیث، ظرفیتی برای وثوق به صدور است و ضرورتی در انکار یا پذیرش یا تقدم و تأخر این دو نسبت به هم نیست. http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37128

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612Manager Deserving Ujrat ul Misl in Managing Other’s Property in View of Quran and Iranian Law استحقاق اجرت‌المثل مدیر در اداره مال غیر از دیدگاه قرآن کریم و حقوق ایران00faحمیده داداش‌پوردانشگاه گیلانسید محمد اسدی نژاددانشگاه گیلان2019612Ujrat ul Misl (compensation for one’s work) of the tenant or manager in managing other’s property is among issues about which the law has remained silent just as it has been silent about other related issues such as civil liability, characteristics of manager, conditions for managing the property and conditions of the property being managed, etc. This paper, using the descriptive-analytical method, seeks to prove that, based on verses of the Quran, manager of other’s property does not deserve to receive Ujrat ul Misl. In view of most jurists and scholars, the main reason for Hisbah is the verses related to Enjoining Good and Forbidding Wrong. Apart from several verses in which there is the term “Enjoining Good and Forbidding Wrong”, it seems that other verses, including even verses related to managing other’s property can be considered verses of Hisbah, given the extension of the concept of Enjoining Good and Forbidding Wrong by some jurists and thinkers who deem Hisbah the same thing as Enjoining Good and Forbidding Wrong. May be it could be said that based on the principle of respect for action, manager deserves Ujrat ul Misl of his action. However, the main purpose is studying if manager deserves Ujrat ul Misl based on verses of the Quran and God has frequently promised great reward in the Hereafter for His servants and described Himself as the greatest Muhasib (bookkeeper). اجرت‌المثل متصرف یا مدیر در اداره مال غیر از مواردی است که قانون مثل سایر موارد مرتبط با آن از جمله مسئولیت مدنی، خصوصیات مدیر، شرایط اداره و شرایط مال مورد اداره و... در ارتباط با آن سکوت اختیار کرده است؛ آیاتی از قرآن کریم موسوم به آیات قیام، تعاون، ولایت، آیه 152 سوره مبارکه انعام که به عنوان آیه‌های احسن، احسان و... هستند هرکدام یک جنبه از اداره مال غیر را شامل می‌شوند. این مقاله به روش توصیفی- تحلیلی، درصدد اثبات عدم استحقاق اجرت‌المثل برای مدیر مال غیر بر اساس آیات قرآن است. مهم‌ترین مستند نظریه اشاره شده، اداره مال غیر از باب حسبه بودن عمل است. از نظر بیشتر فقها و اندیشمندان مهم‌ترین دلیل حسبه، آیات امر به معروف و نهی از منکر بوده است؛ صرف‌ نظر از چند آیه در قرآن با اصطلاح امر به معروف و نهی از منکر به‌نظر می‌رسد آیات دیگر و حتی آیات مربوط به اداره مال غیر با توجه به توسعه مفهوم امر به معروف و نهی از منکر توسط فقها و اندیشمندان به سوی مسائل اجتماعی، مشمول همین آیات حسبه هستند و حسبه را همان امر به معروف و نهی از منکر می‌دانند و شاید بتوان گفت بر اساس قاعده احترام عمل، مدیر، مستحق اجرت‌المثل عمل خود است، لکن هدف اصلی بررسی استحقاق اجرت‌المثل مدیر بر اساس آیات قرآن است و خداوند بارها در آیات خود وعده اجرت اخروی به بندگان خویش داده است و خود را بزرگ‌ترین محاسب دانسته و اجر کریم را در نظر می‌گیرد. http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37129

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612Identifying and Rating Areas of Research in Interdisciplinary Field of Quranic Sciences and Educational Sciences شناسایی و رتبه‌بندی حیطه‌‌های پژوهش در حوزه مطالعات میان‌رشته‌ای دانش قرآنی و علوم تربیتی00faلیلاخسروی مرادمرکز مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن کریم جهاد دانشگاهیزهرانقی زادهمرکز مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن کریم جهاد دانشگاهیزهرا فیضیمرکز مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن کریم جهاد دانشگاهیحمیدرضایونسیجهاد دانشگاهی2019612The fallibility of human knowledge, nature of supplementation and hybridity of science necessitate interdisciplinary studies in humanities. Quranic knowledge, studying the two branches of Quranic sciences (in particular) and Quranic teachings, is included in the field of interdisciplinary studies. On the other hand, educational and related concepts in educational sciences are part of academic fields. Hence, given the significance of such studies, this paper has been written with the aim of identifying research areas for interdisciplinary studies in the two fields of Quranic knowledge and educational sciences. This study, which is a library research, has been conducted using the descriptive method. The statistical society of the research comprises library resources and related documents. In order to achieve the objective of the research, measurement criteria and weights identified by Feizi and Naqizadeh have been used. Using these, the researcher has analyzed data sources of each of the weights in the fields of educational sciences and Quranic teachings. Findings show a need for more studies on educational sciences in informal education. Also, in Quranic knowledge, the amount of research is higher in the branch of Quranic teachings. Moreover, Quranic research is possible in all three kinds of education but it has the most weight in informal education. خطاپذیری دانش بشر، ماهیت مکمل‌سازی و چندتباری بودن دانش نیاز به مطالعات میان رشته‌ای در علوم‌انسانی را ایجاب می‌کند؛ در این میان، دانش قرآنی با مطالعه در دو شاخه علوم‌قرآنی (به طور خاص) و معارف قرآنی در حوزه مطالعات میان‌رشته‌ای قرار می‌گیرد؛ و از سوی دیگر تربیت و مفاهیم مرتبط با آن در بحث علوم تربیتی در رشته‌های دانشگاهی جای می‌گیرد. در این راستا و با توجه به اهمیت این مطالعات، مقاله حاضر با هدف شناسایی زمینه‌های پژوهشی در حوزه مطالعات میان‌رشته‌ای در دو دانش معارف قرآنی و علوم‌تربیتی تدوین شده است. روش انجام این پژوهش از نظر روش‌شناسی کیفی و با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای و اسنادی انجام شده است. جامعه آماری شامل منابع کتابخانه‌ای و اسناد مرتبط بوده است. برای رسیدن به هدف پژوهش از معیارهای اندازه‌گیری و وزن‌های شناسایی شده توسط فیضی و نقی‌زاده (1395) استفاده شده است. بدین‌وسیله محقق با استفاده از این معیارها به بررسی منابع اطلاعاتی هر یک از وزن‌ها در رشته‌های علوم‌تربیتی و معارف قرآنی پرداخته است؛ نتایج به دست آمده نشان می‌دهد علوم‌تربیتی در آموزش غیر ‌رسمی نیاز به پژوهش بیشتری دارد و در دانش قرآنی، میزان پژوهش در شاخه معارف قرآنی بالاتر است. همچنین امکان پژوهش قرآنی در هر سه نوع آموزش وجود دارد، اما در رشته آموزش غیر رسمی بیشترین وزن را به خود اختصاص داده است. http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37130

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612Analysis and Examination of Claim on Abolition of Mut’ahنقد و بررسی ادعای نسخ حکم متعه00faسید حسین آل طاهادانشگاه شهید چمران اهوازسمیهنوریدانشگاه سیستان و بلوچستانمهدی اسدیدانشگاه شهید چمران اهواز2019612Whether Nikah Mut'ah (temporary marriage) was abolished by revelation of a verse of Quran has been a source of conflicting Fatwas and extensive debates between Shia and Sunni jurists given the different foundations of jurisprudence in Shia and Sunni Islam. This research seeks to investigate and analyze Shia and Sunni scholars’ views in this regard. The conclusion of this research after analysis of the jurists’ reasons is that on the one hand, Sunni scholars refer to Quranic verses that either are not meant for Naskh (abrogation) or are for conveying a ruling. Accepting some interpretations of the verses would even entail insulting the Holy Prophet (PBUH) as Sunnis have said that women who have married the Prophet (PBUH) via Nikah Mut'ah can neither be considered Zawjah (wife) nor Milk Yameen (slave). As for narrations, aside from their weak Isnaad (chain of transmission), they contradict Hadiths about Mut’ah being halal and continuing to be Mubah during the lifetime of the Prophet (PBUH) and afterwards. Given the unanimous view of Sunni and Imamiyah scholars about the authenticity of the Hadthis, those that consider Nikah Mut’ah as being halal are preferred. Even if one does not take these two aspects into account, there would be yet another problem arising from the stark contradiction of these narrations, because accepting all of them requires accepting numerus rulings on Mut’ah. ادعا بر سر نسخ یا عدم نسخ حکم ازدواج موقت در نتیجه نحوه‌ی استناد به آیه قرآن کریم و اختلاف مبانی فقهی بین فقهای شیعه و سنی همواره منجر به ارائه فتاوی مختلف و تضارب آراء و اندیشههای گسترده‌‌ای بین فقهای شیعه و اهل تسنن شده است که پژوهش حاضر در جست‌وجوی بررسی نقد و آراء آنان در این زمینه است. دستاورد پژوهش حاضر پس از تشریح دیدگاه‌‌ها و ارزیابی ادلّه فقها، چنین شد که از یک‌‌سو استناد به آیات شریفه یا صلاحيت نسخ را ندارند و یا درمقام بیان حکم است نه تشریح موضوع و یا لازمه‌ی برخی تفاسیرشان اهانت به پیامبر(ص) را در پی دارد؛ چرا که اهل سنّت گفته‌‌اند بر زنانی که به متعه پیامبر درآمده‌‌اند، نه زوجه صدق می‌‌کند و نه ملک یمین صدق می‌کند. در زمینه روایات نیز برفرض نادیده‌‌گرفتن ضعف سندی این روایات، با اخبار اقامه‌‌شده بر حليت و استمرار اباحه در زمان پيامبر(ص) و بعد آن، معارض بوده و با توجه به اتفاق‌‌نظر عامه و خاصه بر این اخبار، روایات ناقل حلیت نکاح متعه ترجيح داده مي‌شوند؛ حتی بر فرض کنارگذاشتن این دو وجه، مجدد اشکال دیگری از جهت تعارض شديد این اخبار با یکدیگر مطرح است، زیرا لازمه‌ی قبول آنها، پذیرش نسخ مکرر متعه است.http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37131

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612Bibliography of Quran and Law Interdisciplinary Studies منبع‌شناسی مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن و حقوق00faحمیدمغربیدانشگاه غیر انتفاعی صدراسید مجیدنبویالهام سیفیدانشگاه غیر انتفاعی صدرا2019612With the growing level of scientific and scholarly studies, it is becoming more difficult for researcher to gain a comprehensive recognition of scientific sources. So far there has not been complete information about scientific sources and, sometimes, researchers studying in the field of Quran and law find it difficult to learn about sources. This study is a library research seeking to introduce sources of interdisciplinary studies on Quran and law. It first seeks to introduce printed sources in the field of Quran and law, which will lead to new and complete writings by researchers in the field. This will help researchers identify the sources and subjects covered and recognize research gaps, which will provide grounds for planning to remove flaws and fill the gaps. Also, a research proposal titled “Descriptive Bibliography of Quran and law” has been presented at the end of the paper the realization of which is another objective of this writing. In the second phase, the purpose and problem of the research has been determining the number of writings in the said field. A total of 428 sources (227 in Persian and 151 in Arabic) about Quran and law are introduced in this writing. Surely, knowing the sources helps prevent duplication and conducting repetitive researches and enrich future studies and writings. با توجه به افزایش سطح تحقیقات علمی، شناخت جامع از منابع علمی برای محققین بسیار دشوار است، تا کنون اطلاعات کاملی از منابع علمی ارائه نشده‌ است و گاهی پژوهشگران حوزه قرآن و حقوق که در زمینه‌ی قرآن و حقوق پژوهش می‌کنند، در تحقیقات خود در تنگنای شناخت منابع قرار می‌گیرند. رویکرد این پژوهش کتابخانه‌ای بوده و به معرفی منابع میان‌رشته‌ای قرآن و حقوق می‌پردازد. اهداف این پژوهش در مرحله اول، معرفی منابع چاپ شده در حوزه قرآن و حقوق است که به دنبال آن، موجب تدوین نگارش‌های جدید و کامل در زمینه قرآن و حقوق از سوی پژوهشگران می‌شود. این امر سبب شناخت منابع و موضوعات کارشده و یافتن خلأهای ‌‌پژوهشی می‌شود که زمینه ساز برنامه‌ریزی برای جبران نقایص و رفع این خلأها است. همچنین یک پیشنهاد پژوهشی با عنوان کتاب‌شناسی توصیفی قرآن و حقوق در پایان مقاله ارائه شده‌است که تحقق آن از دیگر اهداف این نگارش است. در مرحله دوم هدف و مسئله پژوهش این بود که چه تعداد نگارش درباره‌ی موضوع مورد نظر وجود دارد؟ در طی این نگارش 428 منبع (277 منبع فارسی و 151 منبع عربی) درباره‌ی قرآن و حقوق معرفی شد. بدون شک شناخت منابع سببِ پرهیز از انجام تحقیق‌های تکراری و موازی و غنی‌تر شدن تحقیق‌ها و تألیف‌های آینده می‌شود. http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37132

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش‌های میان‌رشته‌ای قرآن کریم3327-23839192019612Role of Free Will Versus Taghdir (Destiny) in View of Quran, Psychology and Neurologyنقش اراده آزاد در مقابل تقديراز دیدگاه قرآن، روان‌شناسی و عصب‏شناسی00faاکرمجهانگیردانشگاه علوم پزشکی ارتش‌‌جمهوری اسلامی ایرانفرزانهمفتونپژوهشکده علوم بهداشتی جهاد دانشگاهی2019612The issue of predestination and free will has long been among the most basic issues in philosophy and debated by philosophers and thinkers. Some have believed in absolute predestination and some others, like Muʿtazila, believe in absolute free will. However, the saying “La jabr wala ikhtiar, bal amr-i bayn al-amrayn” (There is no free will or predestination, but the station in between) we have received from the Infallible Imams (AS) has been proven to be true in specialized neurology labs. In this paper, neurological studies about free will, related Quranic verses, and other psychological and neurological views related to the issue have been taken into consideration. Benjamin Libet is a neurophysiologist who discovered a new understanding of consciousness during his studies on the brain. He writes that the brain begins responding to an external stimulus before making a conscious decision (i.e., the response is already there, and this is what we call predestination). This paper cites from verses of the Quran, views of Carl Jung, and interpretations of poets Rumi and Hafiz on the issue of sublime predestination and destiny and then investigates neurology of transcendence in neuroscience. One can develop humanity’s horizons in terms of religious understandings by reflecting on them and their relation with new sciences. جبر و اختيار همواره از قديم پردامنه‌ترين مباني فلسفه و مورد بحث فلاسفه و حكما بوده است. گروهي به جبر مطلق و جمعي مانند معتزليان به اختيار مطلق معتقدند؛ اما قول ميانه «لَا جَبْرَ وَ لَا تَفْوِيضَ‏ وَ لَكِنْ أَمْرٌ بَيْنَ أَمْرَيْن‏» كه از ائمه ‌هادين(ع) به ما رسيده امروز در آزمايشگاه تخصصي علم اعصاب به اثبات رسيده است. در این مقاله، مطالعات نوروفیزیولوژی در زمینه اراده آزاد، آیات قرآنی مرتبط و سایر دیدگاه‏های روان‌شناسی و عصب‏شناسی مربوط به صورت مروری، مورد توجه قرار گرفته است. «بنجامين ليبت» نوروفيزيولوژيستي است كه طي مطالعات علمي روي مغز درك جديدي از هوشياري اثبات کرده است.اين دانشمند می‏گوید: مغز پاسخ به يك تحريك خارجي را قبل از تصميم آگاهانه شروع مي‌‌كند (پاسخ قبلاً وجود دارد، آنچه تقدير مي‌ناميم‌). مقاله شواهدی از جبر متعالي و دايره سرنوشت از آيات قرآن كريم، ديدگاه يونگ، تفاسير مولانا و حافظ پیش‏رو می‌‌گذارد و سپس عصب‌شناسي تعالي در علم اعصاب را مورد بررسی قرار می‏دهد. با تأمل در آگاهي‌هاي ديني و ارتباط آن با علوم جديد می‏توان گستره‌ی افق‏های دید انسان نسبت به آگاهی‏های دینی را افزایش داد.http://jiqs.ir/ar/Article/Download/37133